Bliksem kan lucht heter maken dan het oppervlak van de zon.

Niet de hele wolk wordt zo heet

De National Weather Service legt uit dat bliksem een beweging van elektrische lading is. De doorgang daarvan verhit het materiaal waar de ontlading doorheen gaat. Bij een bliksemkanaal kan de lucht daardoor extreem heet worden. De dienst noemt ongeveer 50.000 graden Fahrenheit, oftewel rond 28.000 graden Celsius. Dat is een plaatselijke hittepiek en geen beschrijving van de gemiddelde temperatuur van de bui of het landschap eronder.

Welke zon bedoel je in de vergelijking?

De zon heeft niet overal dezelfde temperatuur. De veelgehoorde vergelijking gaat over haar zichtbare oppervlak, de fotosfeer, dat een temperatuur van ongeveer 5.500 graden Celsius heeft. Het binnenste van de zon is veel heter. Zonder het woord oppervlak ontstaat dus een misleidend verhaal. Een bliksemkanaal kan de temperatuur van de fotosfeer overstijgen, terwijl de zonnekern in een heel andere temperatuursklasse valt.

De donder hoort bij de snelle verhitting

NOAA beschrijft hoe de lucht rond het kanaal in een fractie van een seconde wordt verhit. Die snelle temperatuurstijging laat de lucht abrupt uitzetten. Daarbij ontstaat een drukverstoring die zich als een schokgolf verspreidt: donder. De flits en de knal zijn dus verbonden door een fysiek proces. De donder is geen wolk die letterlijk ergens tegenaan botst, maar een gevolg van wat de ontlading met de lucht doet.

Een lange rommel uit één landschap van geluid

Een bliksemkanaal is niet één punt in de lucht. Geluid kan langs verschillende delen van het kanaal ontstaan en met verschillende reistijden bij een luisteraar aankomen. NOAA legt uit dat de schokgolven onderweg bovendien veranderen. Daarom kan donder meer zijn dan één droge tik. Het langdurige rollen past bij een uitgebreide bron en bij de manier waarop het geluid zich daarna door de atmosfeer verplaatst.

Temperatuur vertelt niet het hele energieverhaal

Een hoge temperatuur maakt een klein, kortlevend kanaal niet gelijk aan een hele ster. Voor een vergelijking van de totale energie moet je ook weten hoeveel materiaal betrokken is en hoe lang het proces duurt. Dat is de grens van de opvallende kop. Het bijzondere feit blijft overeind, maar alleen met de juiste schaal erbij: een korte, plaatselijke verhitting van lucht tegenover een uitgestrekt zichtbaar zonneoppervlak.

Nog een andere kant van wetenschap: Het zonlicht bij jouw raam vertrok ruim acht minuten geleden.