Zoet water vlak bij een zoute zee

Onder de duinen ligt zoet grondwater. Dat is bijzonder bruikbaar, maar de natuurlijke voorraad is niet onbeperkt. Dunea legt uit dat de eigen duinwatervoorraad onvoldoende is voor alle afnemers in het leveringsgebied. Alleen maar water wegpompen zou dus geen houdbare oplossing zijn. Daarom wordt het systeem aangevuld met voorgezuiverd rivierwater. Het landschap is hier tegelijk natuurgebied, voorraadruimte en onderdeel van een waterfabriek.

De reis begint aan de Afgedamde Maas

Sinds 1976 gebruikt Dunea water uit de Afgedamde Maas als belangrijke bron voor het rivier-duinsysteem. Het wordt bij Brakel ingenomen en via Bergambacht verder behandeld en vervoerd. De productie bestaat uit verschillende stappen, niet uit één magische zandbak. Ongewenste stoffen en materiaal worden op meerdere plaatsen aangepakt voordat het water uiteindelijk als drinkwater uit een kraan mag komen.

De plassen helpen de voorraad aanvullen

Het voorgezuiverde water wordt in infiltratieplassen in de duinen gebracht. Daar zakt het in de bodem en vult het het grondwatersysteem aan. Dunea beheert onder meer Meijendel, Berkheide en Solleveld voor dit doel. Niet elk wateroppervlak dat je tussen de duinen ziet, is dus ontstaan als een toevallig achtergebleven regenplas. Een deel werd bewust aangelegd en wordt gebruikt binnen een zorgvuldig beheerd systeem.

Zand is belangrijk, maar niet het hele recept

Tijdens het verblijf in de duinbodem vindt verdere zuivering plaats. Daarna volgen nog behandelingen, waaronder ontharding en nazuivering. Dat is precies waarom je niet kunt zeggen dat water uit een duinplas direct drinkbaar is. Het uiteindelijke kraanwater voldoet pas na het volledige productie- en controleproces aan de eisen. De natuur levert een waardevolle bijdrage, maar neemt het hele werk van de waterproducent niet over.

Wandelen boven een voorziening

Meijendel is geliefd als wandelgebied en heeft bossen, open duinen en valleien. Tegelijk zijn delen gereserveerd voor natuur en waterwinning. Paden en toegangsregels zorgen ervoor dat verschillende functies naast elkaar kunnen bestaan. Wie op een kaart alleen groen ziet, mist dus een belangrijk verhaal onder zijn voeten. Een landschap kan recreatief aantrekkelijk zijn én een dagelijkse nutsvoorziening huisvesten zonder eruit te zien als een industrieterrein.

Je glas water krijgt een omweg

De meest alledaagse handeling wordt hierdoor wat vreemder: thuis de kraan opendraaien kan het eindpunt zijn van een reis via rivier, leidingen, filters en duinzand. De duinmeren zijn geen decorstukken die toevallig naast die route liggen. Ze zijn een herkenbaar deel ervan. Volgende keer dat je langs zo’n plas loopt, kijk je misschien even anders: een stukje van de waterkringloop is daar heel bewust georganiseerd.

KIJK HET ZELF NA

De bronnen bij dit verhaal

Met hulp van AI samengesteld en aan de genoemde bronnen getoetst. Wie zit achter deze uitgave? Een fout gezien? Laat het ons weten.