Een zeepbel heeft geen regenboogverf nodig om zo te kleuren.

De wand heeft twee kanten

De huid van een zeepbel is een dun vloeistoflaagje met lucht aan beide zijden. Invallend licht kan deels op de buitenkant terugkaatsen. Een ander deel gaat de laag in en wordt aan het volgende grensvlak teruggekaatst. Voor je ogen kunnen die terugkerende lichtgolven samenkomen. Ze hebben niet precies dezelfde route afgelegd. Juist dat verschil is belangrijk voor de kleuren die uiteindelijk zichtbaar worden op de verder bijna doorzichtige bel.

Golven kunnen elkaar versterken

Licht vertoont golfgedrag. Twee golven die gunstig ten opzichte van elkaar lopen, kunnen samen een sterker signaal vormen. Bij een andere onderlinge verhouding kan de teruggekaatste bijdrage juist afnemen. Dat heet interferentie. Het Exploratorium vergelijkt het met golven waarvan toppen en dalen elkaar kunnen ondersteunen of tegenwerken. Er wordt dus niet een groen of paars laagje op de bel aangebracht. De verdeling van teruggekaatst licht verandert door de combinatie van golven.

De laagdikte selecteert de kleuren

Wit licht bevat verschillende golflengten. De afstand die de teruggekaatste bijdragen afleggen en de veranderingen bij reflectie bepalen voor welke golflengten versterking of uitdoving optreedt. De dikte van het laagje speelt daarin een hoofdrol. Waar de vloeistofwand iets dikker of dunner is, kan het teruggekaatste mengsel een andere kleur krijgen. Ook de kijkhoek doet mee. Je kijkt daardoor naar een patroon dat informatie bevat over een laag die zelf moeilijk te onderscheiden is.

Een bewegende bel schildert zichzelf om

Vloeistof in de belwand kan zich verplaatsen en de laag kan dunner worden. Als de dikteverdeling verandert, veranderen ook de omstandigheden voor interferentie. De kleurvlekken lijken daardoor te stromen. De bel hoeft geen nieuwe kleurstoffen te maken om van uiterlijk te wisselen. In een heel dun gebied kan de teruggekaatste zichtbare bijdrage sterk afnemen en ontstaat een donkerder plek. Donker betekent in dit geval dus niet automatisch dat daar een zwart pigment zit.

De regenboog lijkt erop, maar werkt anders

De kleuren doen aan een regenboog denken, maar de gewone regenboog aan de hemel ontstaat door breking en interne terugkaatsing in druppels. Bij deze bel gaat het om interferentie aan een dunne vloeistoffilm. Een oliefilm op water kan een verwant kleurmechanisme hebben, al zijn de materialen en grensvlakken anders. Die verschillen helpen voorkomen dat iedere kleurige glans hetzelfde etiket krijgt. Het dagelijkse sopje is vooral een mooi voorbeeld van de golfkant van licht.

Nog een andere kant van dagelijks leven: Je kunt door een magnetrondeur kijken. Toch houdt het gaas microgolven tegen.